1939 Erzincan Depremi, 27 Aralık 1939 gecesi saat 01.57'de meydana gelmiş, merkez üssü Erzincan olan 7,9 Ms büyüklüğünde bir depremdir. ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) büyüklüğü 7,8 Mw (±0,4) olarak kaydetmiştir. Mercalli şiddet ölçeğine göre en yüksek seviye olan XII (Afetsel) derecesine ulaşmıştır. Deprem 52 saniye sürmüş, resmî kayıtlara göre 32.968 kişi hayatını kaybetmiş, 100 binden fazla kişi yaralanmıştır. Yaklaşık 116.720 bina tamamen yıkılmıştır. Çetin kış koşulları, -30 °C'ye varan soğuk, ulaşım zorlukları ve yetersiz imkânlar can kaybını artırmıştır.

Deprem, Kuzey Anadolu Fay Hattı üzerinde gerçekleşmiştir. Yaklaşık 400 km uzunluğunda bir kırılma meydana gelmiş; Erzincan'dan Kelkit Vadisi üzerinden Niksar'a kadar uzanan yaklaşık 350 km'lik bir fay segmenti etkilenmiştir. Maksimum yatay atım 10,5 metreye ulaşmış, yüzey yer değiştirmesi ortalama 2,3 ila 8,8 metre arasında ölçülmüştür. Karadeniz kıyılarında 0,53 metre yüksekliğinde tsunami gözlemlenmiştir.

Bu deprem, 1939–1999 yılları arasında Kuzey Anadolu Fayı boyunca batıya doğru ilerleyen büyük depremler zincirinin ilk halkası kabul edilir. Büyüklüğü bakımından, 1668 Kuzey Anadolu Depremi'nden sonra Anadolu'da kaydedilen en büyük depremler arasında yer alır ve 2023 Kahramanmaraş depremleriyle birlikte en yıkıcı olaylardan biri olarak değerlendirilir. Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en fazla can kaybına yol açan ikinci depremidir.

Yıkımın boyutu nedeniyle Erzincan şehir merkezi tamamen terk edilmiş, yerleşim alanı daha kuzeyde yeniden kurulmuştur. Depremin ardından Türkiye'de ilk kapsamlı deprem yönetmeliklerinin hazırlanması süreci hızlanmış, yapı güvenliği konusunda yeni düzenlemeler yürürlüğe girmiştir.

1939 Erzincan Depremi, hem can kaybı hem de jeolojik etkileri bakımından Türkiye'nin modern tarihindeki en kritik doğal afetlerden biri olarak kayıtlara geçmiştir.